Energie

Exploitanten van kerncentrales zijn wettelijk maar tot circa 1,2 miljard euro per ongeval aansprakelijk, terwijl een zwaar ongeval honderden miljarden kan kosten (Fukushima: 385 tot 540 miljard euro); het restrisico ligt bij slachtoffers en belastingbetaler. Twee nieuwe centrales kosten volgens het kabinet 20 tot 30 miljard euro, en marktpartijen bouwen niet zonder stevige overheidssteun. Burgerplatform wil eerst het vrije budget voor kernenergie bevriezen tot er een integrale systeemtoets ligt, en exploitanten een risicoadequate premie of volledige aansprakelijkheid laten dragen.

Zonnestroom biedt enorme potentie terwijl de prijs steeds verder daalt. Verder zijn er meerdere mogelijkheden zijn om buffers te vormen.

Windenergie is een van de belangrijkste peilers van de verduurzaming van de energievoorziening. Door het instellen van een serieuze CO2 belasting van tenminste € 100,- per ton kan windenergie zonder beperkingen en subsidie groeien. Deze groei vindt primair plaats op zee waar turbines geplaatst worden die zo groot zijn dat zij over land niet meer te transporteren zijn.

De potentie voor het opwekken van groene stroom op zee is enorm. Nederland heeft een enorm stuk ondiepe Noordzee tot haar beschikking. Het betreft een groot oppervlak.

In het hoofdstuk 'elektriciteit' van het klimaatakkoord komt het woord 'energiebesparing' slechts één keer voor. En dan nog in de context van demonstratieprojecten. Dat is opmerkelijk. De Trias Energetica stelt immers energiebesparing voorop om de energievoorziening te verduurzamen. Zo loopt het electriciteitsnet ook niet vast.

Dankzij subsidies wordt houtige biomassa (bomen, snoeihout) in grote mate gebruikt voor het opwekken van warmte en stroom. De Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen (KNAW) schreef al in 2015 dat er geen wetenschappelijke onderbouwing is voor dit beleid. Daarmee wordt er nu geld dat bedoeld is voor duurzame opwekking, ingezet om klimaatverandering te versnellen in plaats van af te remmen.

Het leeuwendeel van de stroom in Nederland wordt nog steeds met gas of kolen opgewekt. Hoe meer stroom je verbruikt, hoe meer CO2-uitstoot je veroorzaakt. Logisch dus dat zakelijke grote verbruikers meer energiebelasting betalen dan kleinere verbruikers, zou je zeggen. Maar als één van de weinige landen ter wereld zet Nederland juist een premie op overmatig en slordig stroomverbruik.  

Lees meer in dit artikel van Jan Terlouw en Pier Vellinga: 'Ergste vervuilers komen weg met de laagste energiebelasting' en in dit artikel 'Niet de vervuiler, maar de consument betaalt'. 

Nederland voert een actief beleid om datacentra naar Nederland te halen, ook als deze centra diensten leveren die geen relatie hebben met Nederland. Zij worden gelokt met lage stroomprijzen, omdat de energiebelasting voor grootverbruikers veel lager is dan in omringende landen. HIer valt niet tegenop te werken met windturbines of zonnepanelen terwijl de werkgelegenheidseffecten beperkt zijn.